در بسیاری از دعاوی حقوقی، علاوه بر اصل خواسته، موضوع بازگشت هزینههایی که برای طرح دعوا و دفاع از حق پرداخت شده اهمیت دارد. این هزینهها شامل هزینه دادرسی و حقالوکاله وکیل میشود که در صورت پیروزی در دعوا، امکان مطالبه آنها از طرف مقابل وجود دارد. آگاهی از مبانی قانونی، شرایط و مدارک لازم برای این مطالبه میتواند نقش مهمی در موفقیت پرونده داشته باشد.
در این مقاله، موسسه حقوقی راهیان عدالت به بررسی کامل مراحل و نکات مهم مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله وکیل میپردازد. در صورت نیاز به مشاوره تخصصی، میتوانید با شماره 09121304085 تماس بگیرید.
مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله وکیل چیست؟
مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله به معنای درخواست رسمی برای بازپرداخت مبالغی است که شاکی یا خواهان در جریان رسیدگی به پرونده حقوقی پرداخت کرده است. این هزینهها معمولاً شامل:
- هزینه ثبت دادخواست در دادگاه
- هزینه کارشناسی و ارزیابی
- حقالوکاله وکیل بر اساس تعرفه قانونی
تفاوت هزینه دادرسی با حقالوکاله وکیل
- هزینه دادرسی: مبلغی که به صندوق دادگستری برای ثبت و رسیدگی به دعوا پرداخت میشود.
- حقالوکاله وکیل: مبلغی که موکل به وکیل خود بابت انجام امور حقوقی میپردازد.
در اغلب دعاوی، در صورت صدور حکم به نفع خواهان، دادگاه طرف مقابل را ملزم به پرداخت این هزینهها میکند.
مبنای قانونی مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله
یکی از مهمترین مواد قانونی که این حق را به خواهان میدهد، ماده 519 قانون آیین دادرسی مدنی است. طبق این ماده، دادگاه میتواند محکومعلیه را ملزم به پرداخت هزینههای دادرسی و حقالوکاله کند.
ماده قانونی مرتبط با مطالبه هزینهها
ماده 519 قانون آیین دادرسی مدنی: “هزینه دادرسی شامل هزینههایی است که برای رسیدگی به دعوا انجام شده و دادگاه در صورت محکومیت خوانده، وی را به پرداخت آنها ملزم میکند.”
ماده 519 قانون آیین دادرسی مدنی و ارتباط آن با هزینه دادرسی
این ماده پایه اصلی تمام دعاوی مربوط به بازپرداخت هزینهها است و وکیل حقوقی با استناد به آن میتواند دادخواست مطالبه هزینهها را مطرح کند.
چه زمانی میتوان هزینه دادرسی و حقالوکاله را مطالبه کرد؟
مطالبه هزینهها تنها زمانی ممکن است که:
- حکم قطعی به نفع خواهان صادر شده باشد.
- مدارک پرداخت هزینهها موجود و معتبر باشد.
- هزینهها در جریان دادرسی و برای همان پرونده صرف شده باشد.
شرایط الزام طرف مقابل به پرداخت هزینه دادرسی
- وجود رأی قطعی یا اجراییه
- اثبات پرداخت هزینهها توسط خواهان
- ارتباط مستقیم هزینهها با دعوای مطرحشده
مدارک لازم برای مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله وکیل
برای موفقیت در این دعوا، ارائه مدارک کامل ضروری است. این مدارک شامل:
- کپی دادنامه قطعی
- فیشهای واریزی هزینه دادرسی
- قرارداد وکالت
- رسید پرداخت حقالوکاله
نکات مهم در ارائه فیشهای بانکی و مستندات پرداخت هزینهها
- فیشها باید دارای تاریخ و شماره پرونده باشند.
- قرارداد وکالت باید با امضای وکیل و موکل معتبر باشد.
نحوه طرح دادخواست مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله
دادخواست باید به دادگاه صادرکننده حکم اصلی ارائه شود و در آن جزئیات هزینهها به صورت دقیق ذکر گردد.
نقش وکیل در وصول هزینههای دادرسی
وکیل با آشنایی کامل به قوانین و رویه قضایی میتواند شانس موفقیت در این دعوا را به میزان زیادی افزایش دهد.
نکات مهم در دعاوی مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله
- استفاده از مستندات کامل و معتبر
- آشنایی با مواد قانونی مرتبط
- پیگیری مداوم تا صدور اجراییه
نمونه دادخواست مطالبه هزینه دادرسی و حقالوکاله
ریاست محترم دادگاه عمومی حقوقی …
با سلام
احتراماً به استحضار میرساند، اینجانب … در پرونده شماره … به موجب دادنامه شماره … پیروز شدهام و هزینههای دادرسی و حقالوکاله وکیل را شخصاً پرداخت نمودهام. لذا با استناد به ماده 519 قانون آیین دادرسی مدنی، تقاضای صدور حکم به محکومیت خوانده به پرداخت این هزینهها را دارم.
با احترام…
پرسش و پاسخ متداول مطالبه هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل
۱. آیا بدون وکیل هم میتوان هزینه دادرسی را مطالبه کرد؟
بله، اما حضور وکیل روند کار را سریعتر و دقیقتر میکند.
۲. مدت زمان رسیدگی به دعوای مطالبه هزینهها چقدر است؟
معمولاً بین ۲ تا ۶ ماه بسته به حجم کار دادگاه.
۳. آیا هزینه کارشناسی هم قابل مطالبه است؟
بله، تمام هزینههای مرتبط با پرونده قابل مطالبه هستند.